Bistecca alla fiorentina is een T-bone van minstens vijf centimeter dik uit de lende van het rund, met de ossenhaas aan de ene en de entrecote aan de andere kant van het bot. Je grilt hem zonder marinade op gloeiende houtskool, vijf tot zes minuten per kant, zet hem daarna rechtop op het bot en zout hem pas aan tafel.
Voor deze steak heb je twee dingen nodig: goed vlees en een heet vuur. Een Florentijnse biefstuk weegt al gauw 1,2 tot 1,5 kilo, genoeg voor twee personen. In Toscane gaat er voor het grillen niets op: geen knoflook, geen rozemarijn, geen olie. Zout trekt vocht uit het vlees, en een natte buitenkant kleurt niet. Pas als de plakken op de plank liggen, komen er grof zeezout, zwarte peper en een scheut olijfolie overheen. Vanbinnen blijft het vlees rood, want doorbakken bestaat in Florence niet.
Houd het gerecht ook goed uit elkaar met de tagliata. Dat is gegrilde, gesneden biefstuk zonder bot op een bed van rucola, zoals de Tagliata di manzo met rucola en Parmezaanse kaas. De bistecca serveer je met het bot erbij, en je eet er cannellinibonen bij.
Toscane is de streek waar wij met TuinDiner jarenlang culinaire groepsreizen naartoe organiseerden, met groepen van rond de vijftien mensen. Dit recept is voor vier personen: twee bistecche op ƩƩn barbecue, met warme bonen met salie ernaast.
Wat heb je nodig voor bistecca alla fiorentina?
Het vlees is bijna het hele recept. Vraag je slager om een T-bone uit het midden van de lende, minstens drie vingers dik: dat is vijf tot zes centimeter. Een dunnere T-bone is al doorgegaard voordat er een korst op zit.
In Toscane komt het vlees van de Chianina, een groot wit rund uit de Val di Chiana. Voor bistecca alla fiorentina in Nederland neem je een goed gerijpt stuk rundvlees met een rand vet, bijvoorbeeld van een Iers of Nederlands rund. Stook de barbecue met houtskool van eik of olijfhout. Voor de bonen gebruik je gekookte cannellinibonen uit een pot; borlotti kan ook.


Bistecca alla fiorentina op houtskool met cannellinibonen
Beoordeel dit recept!
Heb je dit gemaakt? Laat weten hoe het smaakte en geef het sterren.
Benodigdheden in je keuken
- 1 barbecue met houtskool van eik of olijfhout
- 1 grilltang
- 1 Kernthermometer
- 1 scherp vleesmes en snijplank
- 1 steelpan
Ingrediƫnten
Bistecca
- 2 stuks T-bone uit de lende (bistecca) - elk 1,2 tot 1,5 kg, 5 tot 6 cm dik, goed gerijpt
Aan tafel
- 2 theelepels grof zeezout - pas na het grillen
- 1 theelepel zwarte peper - versgemalen
- 4 eetlepels extra vierge olijfolie - liefst Toscaans
Cannellinibonen met salie
- 500 g gekookte cannellinibonen - uitgelekt, uit pot of zelf gekookt
- 2 teentjes knoflook - geplet
- 6 saliebladeren - vers
- 3 eetlepels extra vierge olijfolie
- 100 ml water
- 1 snufje zout
- 1 snufje zwarte peper - versgemalen
Instructies
- Haal de bistecche twee uur voor het grillen uit de koelkast en dep ze droog met keukenpapier. Zout en olie ze niet: zout trekt vocht uit het vlees, en een droge buitenkant krijgt op de gloed sneller een korst.2 stuks T-bone uit de lende (bistecca)
- Steek de houtskool aan en laat hem 30 tot 40 minuten branden, tot alles grijs gloeit en er geen vlammen meer zijn. Schuif de kolen naar ƩƩn kant, zodat je een koele kant hebt als het vet vlam vat.
- Verwarm intussen 3 eetlepels olijfolie met de knoflook en de salie 3 minuten op laag vuur, tot de knoflook licht kleurt. Doe de bonen en het water erbij, laat ze 10 minuten zachtjes trekken en breng ze op smaak met zout en peper.500 g gekookte cannellinibonen, 2 teentjes knoflook, 6 saliebladeren, 3 eetlepels extra vierge olijfolie, 100 ml water, 1 snufje zout, 1 snufje zwarte peper
- Leg de bistecche op het rooster, een paar centimeter boven de gloed, en gril ze 3 minuten tot er een donkerbruine korst zit. Keer ze met een tang, nooit met een vork, want elk gaatje laat sap lopen. Gril de andere kant ook 3 minuten.2 stuks T-bone uit de lende (bistecca)
- Zet het rooster een stand hoger of schuif het vlees naar de rand van de kolen. Gril elke kant nog 2 tot 3 minuten, samen 5 tot 6 minuten per kant, zodat de binnenkant gaart zonder dat de korst verbrandt.2 stuks T-bone uit de lende (bistecca)
- Zet de bistecche rechtop op het bot en laat ze zo 5 tot 7 minuten staan. Het bot geeft de warmte door aan het vlees eromheen. Meet in het dikste deel van de entrecote: bij 50 tot 52 °C is het vlees rood en lauw.2 stuks T-bone uit de lende (bistecca)
- Leg het vlees 5 minuten op een warme snijplank, zodat het sap zich verdeelt. Snijd de entrecote en de ossenhaas met een scherp mes langs het bot los en snijd ze dwars op de draad in plakken van 1,5 centimeter.2 stuks T-bone uit de lende (bistecca)
- Leg de plakken terug tegen het bot en bestrooi ze met grof zeezout en zwarte peper. Sprenkel de olijfolie erover en serveer direct met de warme cannellinibonen, want een bistecca die op de plank afkoelt verliest zijn sap.2 theelepels grof zeezout, 1 theelepel zwarte peper, 4 eetlepels extra vierge olijfolie
Notities
Voedingswaarde
Waar komt bistecca alla fiorentina vandaan?
Florence, de hoofdstad van Toscane, grilt al eeuwen rundvlees op houtskool. Volgens een bekend verhaal komt de naam uit de tijd van de Medici: bij het feest van San Lorenzo werd op het plein vlees gegrild, en Engelse reizigers riepen om “beef steak”. Daar zou bistecca van komen.
Het vlees hoort bij de Chianina uit de Val di Chiana tussen Arezzo en Siena, een van de oudste runderrassen van Italiƫ. Tijdens de BSE-crisis was de bistecca alla fiorentina met bot een paar jaar verboden in de Europese Unie, en de Florentijnen hielden toen een symbolische begrafenis voor hun steak. In Cortona, ook in de Val di Chiana, is elk jaar half augustus de Sagra della bistecca. Een echt seizoen heeft het gerecht verder niet.

Zo krijg je de korst en het rode midden goed
Een bistecca van vijf centimeter heeft twee dingen tegelijk nodig: een donkere korst van een paar millimeter en een kern die rood en lauw is. Dat lukt met twee hoogtes boven het vuur en het bot als laatste warmtebron.

- Haal het vlees twee uur van tevoren uit de koelkast. Een kern van 7 °C haalt de 50 °C niet voordat de buitenkant verbrandt.
- Wacht tot de houtskool grijs gloeit zonder vlammen, na 30 tot 40 minuten. Vlammen leggen roet op het vet.
- Gril eerst laag boven de gloed, 3 minuten per kant, voor de korst. Daarna gril je hoger verder, zodat de binnenkant gaart zonder dat de buitenkant zwart wordt.
- Zet de bistecca daarna 5 tot 7 minuten rechtop op het bot. Het bot geeft warmte door aan het vlees eromheen, dat anders rauw blijft. Meet in de entrecote: 50 tot 52 °C is goed.
- Laat het vlees 5 minuten rusten op een warme plank voordat je snijdt. Zo loopt het sap niet over de plank.
Tip van Remco: Houd ƩƩn kant van de barbecue leeg, zonder kolen. Druppelt het vet in de gloed en schieten er vlammen op, schuif de bistecca dan meteen naar die koele kant tot de vlammen weg zijn. Zo krijgt de korst geen roetsmaak.
Varianten en allergenen
Het gerecht is van zichzelf glutenvrij en lactosevrij, dus daarvoor hoef je niets te veranderen. Wel kun je het vuur aanpassen.
Bistecca alla fiorentina in de pan
Zonder barbecue neem je een gietijzeren pan en de oven. Verhit de droge pan 5 minuten op het hoogste vuur en bak de bistecca 3 minuten per kant tot er een korst zit. Zet hem daarna rechtop op het bot in een oven van 200 °C tot de kern 50 °C is, na 10 tot 15 minuten. Zet de afzuigkap op de hoogste stand, want het vet rookt.
Bistecca alla fiorentina op de kamado of gasbarbecue
Op een kamado werk je met twee zones: houtskool aan de ene kant, de andere kant leeg. Gril de korst boven de kolen en laat het vlees met het deksel dicht aan de koele kant garen tot 50 °C. Op een gasbarbecue zet je alle branders tien minuten op vol en gril je met het deksel open. Je mist dan de houtskoolsmaak, maar de korst en het rode midden lukken wel.

Welke wijn past erbij?
Schenk een Chianti Classico van sangiovese uit de heuvels tussen Florence en Siena. Het zuur en de stroeve tannine van die druif snijden door het vet van de entrecote. Wil je iets voller, neem dan een Brunello di Montalcino of de jongere Rosso di Montalcino, ook van sangiovese, uit het zuiden van de provincie Siena.
Menusuggestie
Een Toscaans menu van drie gangen:
- Vooraf de Panzanella (Toscaanse broodsalade), met oud brood en tomaat, 15 minuten.
- Daarna de bistecca met de cannellinibonen uit het recept, 40 minuten plus 2 uur op kamertemperatuur.
- Na afloop Cantuccini bij een glas vin santo, 35 minuten.
Veelgestelde vragen
Ja, het is een T-bone of porterhouse uit de lende. Aan de ene kant van het T-vormige bot zit de entrecote, aan de andere kant de ossenhaas. Het verschil zit in de dikte: een gewone T-bone is twee tot drie centimeter, de Florentijnse minstens vijf. Daardoor kun je hem vanbuiten donker en vanbinnen rood grillen.
Gegrild eet je hem meteen, want opwarmen gaart het rode midden door. Restjes bewaar je afgedekt twee dagen in de koelkast en eet je koud in dunne plakken, met olijfolie en zeezout. Rauw kun je de bistecca vacuüm verpakt drie maanden invriezen. Laat hem dan een etmaal in de koelkast ontdooien en daarna nog twee uur op kamertemperatuur komen.
Leg het vlees na het rusten op een snijplank. Snijd met een scherp mes langs het bot, eerst de entrecote en dan de ossenhaas. Snijd beide stukken dwars op de draad in plakken van anderhalve centimeter en leg ze terug tegen het bot. Strooi er nu pas grof zeezout en zwarte peper over en sprenkel er olijfolie op.
Is de gloed na het grillen nog heet, rooster er dan een paar sneden Toscaans brood op en wrijf ze in met een teentje knoflook. Daarmee veeg je het sap van de plank. Meer Italiaanse vleesgerechten vind je bij TuinDiner, van stoofvlees tot porchetta.




