Spaghetti alla corte d'assise met pecorino op een donkere tafel in Calabrië, met verse peperoncini, knoflook en peterselie

Spaghetti alla corte d’assise, pittige tomatenspaghetti uit Calabrië

Spaghetti in een saus van gepelde tomaten, knoflook en drie peperoncini, afgemaakt met gerijpte pecorino en peterselie. Een pittig eerste gerecht uit Calabrië voor vier personen in 30 minuten.

Spaghetti alla corte d’assise is een pittige tomatenpasta uit Calabrië met knoflook, drie peperoncini, peterselie en pecorino. Je bakt de knoflook en de pepers in olijfolie, laat de gepureerde pelati tien minuten inkoken en schept de spaghetti al dente door de saus. Met een paar handjes geraspte pecorino erdoor staat hij in dertig minuten op tafel.

De naam klinkt als een vonnis, en dat is precies de bedoeling. Een corte d’assise is in Italië het hof dat over de zwaarste strafzaken oordeelt. Deze spaghetti dankt zijn naam aan een rechter die vond dat de saus net zo weinig genade kende als zijn eigen rechtbank. Hoe dat zo kwam, lees je verderop.

Op het bord is het een van de eenvoudigste pasta’s uit het zuiden. Er gaan acht ingrediënten in, en de helft daarvan staat al in je voorraadkast. Wie Spaghetti met olijfolie, knoflook, Spaanse peper en peterselie maakt, kent de basis al: knoflook en peper in olie, peterselie erover. Hier komt daar een saus van gepelde tomaten bij, en gerijpte pecorino die de saus aan de pasta bindt. De pepers geven warmte die je proeft zonder dat de tomaat verdwijnt.

Remco kookt op de TuinDiners in Heiloo graag pasta’s waarbij het werk in de pan zit en niet op de snijplank. Deze spaghetti hoort daarbij: de saus is klaar in de tijd die het pastawater nodig heeft om te koken, en je kunt hem een uur van tevoren maken.

RusttijdBereidingstijd: 10 minuten
RusttijdKooktijd: 20 minuten
Aantal PersonenVoor: 4 personen
MoeilijkheidsgraadMoeilijkheid: makkelijk
KostenKosten: € 6-8
AllergenenAllergenen: gluten, melk

Wat heb je nodig voor spaghetti alla corte d’assise?

De saus draait om de tomaten en de pepers. Neem gepelde tomaten uit blik, pelati, het liefst van een langwerpig ras als San Marzano. Die hebben minder zaad en minder vocht dan ronde tomaten, zodat de saus in tien minuten indikt. Pureer ze met een staafmixer of draai ze door een passe-vite.

De peperoncini mogen vers of gedroogd zijn. Drie verse rode pepers geven een stevige pit; met gedroogde Calabrese pepers begin je met twee en proef je na vijf minuten. De pecorino moet gerijpt zijn, stagionato: een Pecorino Crotonese uit Calabrië als je hem vindt, anders Pecorino Romano. Een jonge pecorino smelt tot draden in plaats van te binden. De stelen van de peterselie gaan mee in de olie, de blaadjes pas aan het eind.

Ingrediënten voor spaghetti alla corte d'assise: spaghetti, pelati, peperoncini, knoflook, peterselie, pecorino en olijfolie
Acht ingrediënten voor vier personen, de helft ervan uit de voorraadkast.
Spaghetti alla corte d'assise met pecorino op een donkere tafel in Calabrië, met verse peperoncini, knoflook en peterselie

Spaghetti alla corte d’assise

Recept van: Remco Borsato
Spaghetti alla corte d’assise is een pittig eerste gerecht uit Calabrië: spaghetti in een saus van gepelde tomaten, knoflook en drie verse peperoncini, afgemaakt met gerijpte pecorino en platte peterselie. Je verwarmt olijfolie met de stelen van de peterselie, bakt daarin de knoflook en de pepers lichtbruin en giet dan de gepureerde pelati erbij. Na tien minuten zacht koken is de saus dik genoeg. De spaghetti kook je een minuut korter dan op de verpakking staat en laat je in de saus afgaren, met een scheut kookwater en een paar handjes geraspte pecorino. Zetmeel en kaas binden de saus, zodat hij aan elke sliert blijft hangen.
De naam komt van een rechtbank. Een corte d’assise is in Italië het hof voor de zwaarste strafzaken. Volgens het verhaal maakte de kok Gaetano deze pasta in het voorjaar van 1958 in het restaurant van Hotel Da Rocco in Marina di Gioiosa Ionica, aan de Ionische kust in de provincie Reggio Calabria. Een rechter van het hof in Locri at er met zijn collega’s na een lange zitting en vond dat de saus even weinig genade kende als zijn eigen rechtbank. Zo kreeg spaghetti alla corte d’assise zijn naam. Op papier staat het verhaal nergens, maar het gaat langs de hele kust van mond tot mond.
Het recept is voor vier personen en staat in dertig minuten op tafel. Het lastigste zijn de eerste minuten: op middelhoog vuur kleurt de knoflook in twee tot drie minuten lichtbruin, op hoog vuur verbrandt hij. Neem pelati van een langwerpig ras als San Marzano en een pecorino stagionato, zoals Pecorino Crotonese of Pecorino Romano; een jonge pecorino trekt draden. Wil je minder pit, haal dan de zaadlijsten uit de pepers of gebruik er twee. De saus kun je drie dagen van tevoren maken en zonder kaas in de koelkast bewaren. Kook de spaghetti pas vlak voor het eten en schenk er een Cirò Rosso uit Calabrië bij, op 16 °C.
Nog geen beoordelingen
Voorbereidingstijd 10 minuten
Bereidingstijd 20 minuten
Totale tijd 30 minuten
Gang eerste gerecht
Keuken Italiaans
Porties 4 personen
Calorieën 600 kcal

Benodigdheden in je keuken

  • 1 Hapjespan van 28 cm voor de saus en om de pasta in af te garen
  • 1 grote pan voor ruim kookwater
  • 1 Staafmixer of een passe-vite, om de tomaten te pureren
  • 1 Fijne rasp voor de pecorino

Ingrediënten
  

Voor de saus

  • 4 eetlepels olijfolie extra vergine
  • 6 peterseliestelen - van het bosje voor de afwerking
  • 3 teentjes knoflook - in dunne plakjes
  • 3 stuks verse rode peperoncini - in ringetjes
  • 700 g gepelde tomaten - pelati, gepureerd
  • 1 snufje zout

Voor de pasta

  • 400 g spaghetti
  • 1 eetlepel grof zeezout - voor het kookwater

Voor de afwerking

  • 60 g pecorino stagionato - geraspt, voor door de pasta
  • 30 g pecorino stagionato - geraspt, voor op het bord
  • 1 bosje platte peterselie - blaadjes fijngehakt

Instructies
 

  • Breng een grote pan met ruim water aan de kook voor de pasta. Pureer intussen de gepelde tomaten met een staafmixer tot een gladde saus. Zo staat alles klaar en kun je de tomaten direct in de pan gieten zodra de knoflook kleur heeft.
    700 g gepelde tomaten
  • Pel de knoflook en snijd hem in dunne plakjes. Snijd de peperoncini in ringetjes en haal de zaadlijsten eruit als je minder pit wilt. Pluk de blaadjes van de peterselie en hak ze fijn. Houd zes stelen apart voor de olie.
    6 peterseliestelen, 3 teentjes knoflook, 3 stuks verse rode peperoncini, 1 bosje platte peterselie
  • Verwarm de olijfolie met de peterseliestelen in de hapjespan op middelhoog vuur. Voeg na een minuut de knoflook en de pepers toe en bak ze twee tot drie minuten, tot de knoflook lichtbruin is. Verbrande knoflook maakt de hele saus bitter.
    4 eetlepels olijfolie extra vergine, 6 peterseliestelen, 3 teentjes knoflook, 3 stuks verse rode peperoncini
  • Haal de peterseliestelen uit de pan, want ze hebben hun smaak aan de olie gegeven. Giet direct de gepureerde tomaten erbij, zodat het koude vocht het bakken stopt. Breng op smaak met een snufje zout en laat de saus tien minuten zacht koken tot hij indikt.
    700 g gepelde tomaten, 1 snufje zout
  • Doe het grove zeezout in het kokende water en kook de spaghetti een minuut korter dan op de verpakking staat. Schep vlak voor het afgieten een kopje kookwater uit de pan. Het zetmeel in dat water helpt straks de saus te binden.
    400 g spaghetti, 1 eetlepel grof zeezout
  • Giet de spaghetti af en schep hem door de tomatensaus. Zet het vuur laag, voeg 60 gram geraspte pecorino en een scheut kookwater toe en schep een minuut om. De pasta gaart af in de saus, die glanzend wordt en aan de slierten blijft hangen.
    400 g spaghetti, 60 g pecorino stagionato
  • Schep de helft van de gehakte peterselie door de spaghetti en verdeel hem over vier warme borden. Strooi de resterende 30 gram pecorino en de rest van de peterselie erover. Serveer direct, want de pecorino wordt stug als de pasta afkoelt.
    30 g pecorino stagionato, 1 bosje platte peterselie

Notities

Proef een stukje peperoncino rauw voordat je begint. Brandt hij meteen op je tong, gebruik er dan twee en zet de derde in dunne ringetjes op tafel. Rasp de pecorino vlak voor gebruik; voorgeraspte kaas klontert in de warme saus. Bewaar de saus zonder kaas tot drie dagen in de koelkast of drie maanden in de vriezer, en kook de spaghetti altijd vers.

Voedingswaarde

Calorieën: 600kcalKoolhydraten: 79gEiwitten: 21gVet: 21gVerzadigd vet: 6gCholesterol: 22mgNatrium: 800mgKalium: 650mgVezels: 5gSuiker: 6gVitamine A: 900IUVitamine C: 35mgCalcium: 320mgIJzer: 3.5mg
Geschatte prijs voor dit gerecht € 6-8
Trefwoord pasta alla corte d’assise, pittige spaghetti uit Calabrië, spaghetti alla corte d’assise
Heb je Spaghetti alla corte d’assise zelf al gemaakt?Maak er een foto van & tag @TuinDiner of hashtag #tuindinerrecept
Je eigen recept posten op TuinDiner.nl?En maak kans op een plek voor 2 personen in 2026! Klik hier en stuur je recept op!!
AllergenenAllergenen: gluten uit de tarwe van de spaghetti en melk uit de pecorino. Hieronder staan een glutenvrije en een lactosevrije variant.

Waar komt spaghetti alla corte d’assise vandaan?

Het verhaal speelt in het voorjaar van 1958 in Marina di Gioiosa Ionica, een kustplaats aan de Ionische Zee in de provincie Reggio Calabria. In het restaurant van Hotel Da Rocco stond een jonge kok, Gaetano. Op een avond kwam een rechter van het hof in Locri er met zijn collega’s eten, na een lange zittingsdag. Gaetano zette hun spaghetti voor met tomaat, knoflook en flink wat peperoncino. Volgens het verhaal zei de rechter na de eerste hap dat deze pasta even weinig spaarde als zijn Corte d’Assise, en zo heette het gerecht vanaf die avond.

Op papier staat dat nergens; het verhaal gaat van mond tot mond langs de kust, en het Italiaanse culinaire tijdschrift Gambero Rosso vertelt het op dezelfde manier. Wat vaststaat: de peperoncino hoort in Calabrië bij bijna elke maaltijd. Van augustus tot oktober drogen de pepers in strengen aan balkons en gevels, en daarmee kook je deze spaghetti alla corte d’assise ook midden in de winter.

Seizoenskalender voor spaghetti alla corte d'assise: tomaten in de zomer, verse peperoncini van augustus tot oktober
Met gedroogde pepers en pelati uit blik kook je dit het hele jaar.

Zo krijg je de pittige tomatensaus goed

Het lastige van spaghetti alla corte d’assise zit in de eerste vijf minuten. Knoflook en pepers moeten lichtbruin worden in de olie, want daar komt de smaak van de saus vandaan. Een paar seconden te lang en de knoflook wordt bitter. Daarna is het vooral wachten tot de tomaat indikt.

Close-up van spaghetti alla corte d'assise: glanzende tomatensaus met ringetjes peperoncino en geraspte pecorino op de pasta
De pecorino bindt de saus in de laatste minuut op laag vuur.
  • Houd het vuur middelhoog. Op middelhoog vuur kleurt de knoflook in twee tot drie minuten lichtbruin. Op hoog vuur gaat dat in seconden, en verbrande knoflook proef je door de hele saus.
  • Giet de tomaten er direct bij. Zodra de knoflook kleur heeft, gaan de gepureerde pelati de pan in. Het koude vocht stopt het bakken, zodat de knoflook niet verder kan verkleuren.
  • Haal de peterseliestelen er eerst uit. Ze hebben hun smaak dan aan de olie gegeven en worden in de saus taai en draderig.
  • Bewaar een kopje kookwater. Giet de spaghetti een minuut voor de tijd op de verpakking af en laat hem in de saus afgaren. Een scheut kookwater met zetmeel maakt samen met de pecorino een saus die aan elke sliert blijft hangen.

Tip van Remco: Proef een stukje peperoncino rauw voordat hij de pan in gaat. Brandt het meteen op je tong, gebruik er dan twee en houd de derde apart. Snijd die in dunne ringetjes en zet hem op tafel naast de pecorino, voor wie meer pit wil.

Varianten en allergenen

Glutenvrije spaghetti alla corte d’assise

Gebruik glutenvrije spaghetti van mais en rijst. Die kookt sneller en wordt na het afgieten snel plakkerig, dus giet hem pas af als de saus klaar is en schep hem er direct door. Houd een extra scheut kookwater achter de hand, want glutenvrije pasta neemt meer vocht op.

Lactosevrije spaghetti alla corte d’assise

Pecorino die maanden heeft gerijpt, bevat nog maar weinig lactose, maar het blijft kaas van schapenmelk. Wie helemaal zonder zuivel wil, laat de kaas weg en strooit er in olijfolie geroosterd paneermeel met peterselie over, zoals in het zuiden bij eenvoudige pasta’s gebeurt. Neem dan glutenvrij paneermeel als je ook geen gluten eet.

Vegetarische spaghetti alla corte d’assise

Het gerecht is vegetarisch, maar niet elke pecorino is dat. Traditionele pecorino wordt gestremd met dierlijk stremsel uit de maag van lammeren. Zoek een harde schapenkaas met microbieel of plantaardig stremsel; dat staat op het etiket.

Handen van de kok scheppen spaghetti alla corte d'assise op bij het raam van een donkere keuken aan de Calabrische kust
Voor een avond in oktober, als de laatste verse pepers er nog zijn.

Welke wijn past erbij?

Schenk er een Cirò Rosso bij, de bekendste rode wijn van Calabrië, gemaakt van de druif Gaglioppo in de provincie Crotone. Zijn frisse zuren passen bij de tomaat; schenk hem op 16 °C, iets koeler dan gewoonlijk. Wie iets lichters wil bij de pepers, neemt een gekoelde Cirò Rosato van dezelfde druif.

Drie gangen voor een avond aan de Ionische kust, met vis na de pasta:

Zet de saus voor de spaghetti klaar voordat de gasten komen. Klop de zabaglione pas na het hoofdgerecht, want hij zakt in als hij staat.

Veelgestelde vragen

Kun je spaghetti alla corte d’assise bewaren of invriezen?

De saus wel, de pasta liever niet. Bewaar de tomatensaus zonder pecorino tot drie dagen in de koelkast of tot drie maanden in de vriezer. Warm hem langzaam op, kook verse spaghetti en voeg de kaas pas aan het eind toe. Opgewarmde spaghetti met saus wordt zacht, en de pecorino gaat klonteren.

Met drie verse peperoncini voor vier personen is hij stevig pittig, zoals de naam belooft. Hoeveel pit je proeft, hangt af van de pepers: gedroogde Calabrese pepers zijn vaak heter dan verse rode pepers uit de supermarkt. Haal de zaadlijsten eruit als je het wilt temperen, of neem twee pepers in plaats van drie.

Het origineel is met spaghetti, maar de saus past ook bij linguine of bucatini. Dikke spaghetti, spaghettoni, houdt de tomatensaus goed vast en blijft langer stevig. Uit Calabrië zelf komt fileja, een gedraaide verse pasta van griesmeel en water. Vermijd dunne pasta zoals capellini; die wordt slap in een saus met zoveel vocht.

Met deze spaghetti alla corte d’assise kook je in een half uur een gerecht met een rechtszaal in de naam. Wil je de pasta’s van Remco aan tafel proeven, kom dan in de zomer naar een TuinDiner in Heiloo of in de winter naar een Winterdiner in de kerk van Hensbroek.

Deel dit artikel of recept met je vrienden!
Remco Borsato
Remco Borsato

Remco Borsato is Italiaanse kok uit Heiloo. Hij groeide op in Garda, aan het Gardameer, en leerde koken van zijn vader en van hele goede koks, zoals zijn tante Marjon uit Italië. Samen met zijn vrouw Ylenia, docente Italiaans, organiseert hij ieder jaar vast 40 TuinDiners & 12 WinterDiners, en daarnaast kookworkshops en culinaire reizen naar Italië. Op tuindiner.nl delen zij Italiaanse recepten, familierecepten en verhalen over de Italiaanse eetcultuur, met veel aandacht voor Italiaanse producten en wijnen.

Artikelen: 773