Bomboloni zijn Italiaanse donuts uit Toscane: bolle schijven gistdeeg zonder gat, gevuld met banketbakkersroom. Je kneedt een deeg van bloem, gekookte aardappel, gist, ei, boter en citroenrasp, laat het twee uur rijzen, steekt rondjes van 6 centimeter uit en frituurt ze na nog een uur rijzen op 160 graden. Warm door de suiker, lauw vullen.
Het verschil met de meeste recepten zit in de aardappel. In het Toscaanse deeg gaat 200 gram kruimige aardappel, gekookt en fijngedrukt, en geen melk. Het zetmeel van de aardappel houdt vocht vast: het deeg wordt luchtig en de bomboloni zijn de volgende ochtend nog zacht. Napels doet hetzelfde met de Graffe napoletane, de gefrituurde suikerringen uit Napels, alleen met een gat in het midden en zonder vulling.
De vulling is een crema pasticcera met citroenschil in plaats van vanille: 500 ml volle melk, vier eidooiers en maar 30 gram suiker. Omdat de bomboloni al door de kristalsuiker gaan, mag de crème minder zoet zijn dan banketbakkersroom uit de winkel. Je kookt hem terwijl het deeg rijst, zodat hij lauw is als je gaat vullen.
Toscane is een van de streken waar we met onze culinaire groepsreizen naartoe gaan. Reken voor dit recept op ruim vier uur van begin tot eind, waarvan drie uur rijzen. Uit deze hoeveelheid komen zestien bomboloni, vier per persoon.
Wat heb je nodig voor bomboloni?
Voor het deeg neem je bloem type 0, kruimige aardappelen zoals Bintje of Doré, verse gist, kristalsuiker, gesmolten roomboter, een ei en een onbespoten citroen. Neem echt een kruimige soort: vastkokende aardappel maakt het deeg kleverig en het rijst slechter. Verse gist kun je vervangen door 5 gram gedroogde gist, bloem type 0 door gewone patentbloem.
Voor de banketbakkersroom heb je volle melk, eidooiers, bloem, suiker en citroenschil nodig. In plaats van bloem kun je 35 gram maizena nemen; de crème wordt dan glanzender en iets minder stevig. Wil je vanille, trek dan een half vanillestokje mee in de melk in plaats van de schil. Frituren doe je in zonnebloemolie of pinda-olie, die smaken nergens naar. Verder heb je een thermometer, een steekvorm van 6 centimeter en een spuitzak met een lange, smalle spuitmond nodig.


Bomboloni: Toscaanse donuts met citroencrème
Beoordeel dit recept!
Heb je dit gemaakt? Laat weten hoe het smaakte en geef het sterren.
Benodigdheden in je keuken
- 1 Aardappelpers Of een pureestamper
- 1 Hoge pan of frituurpan met thermometer De olie moet op 160 graden blijven
- 1 Steekvorm 6 cm Of een glas met dezelfde doorsnede
- 1 Spuitzak met lange, smalle spuitmond Om via de zijkant te vullen
Ingrediënten
Deeg
- 300 g bloem type 0 - of patentbloem
- 200 g kruimige aardappelen - gekookt gewicht, Bintje of Doré
- 15 g verse gist - of 5 g gedroogde gist
- 150 ml water - lauw
- 70 g kristalsuiker
- 50 g roomboter - gesmolten en afgekoeld
- 1 stuk ei - op kamertemperatuur
- 1/4 theelepel fijn zout
- 1 stuk onbespoten citroen - alleen de gele rasp
Citroencrème
- 500 ml volle melk
- 4 stuks eidooiers
- 40 g bloem type 0 - of 35 g maizena
- 30 g kristalsuiker
- 1/2 stuk onbespoten citroen - de schil in brede repen
Frituren en afwerken
- 1500 ml zonnebloemolie - of pinda-olie, om in te frituren
- 100 g kristalsuiker - om in te rollen
Instructies
- Kook de aardappelen in de schil in 20 tot 25 minuten gaar, tot een prikker er zonder weerstand in gaat. Pel ze warm, druk ze door de pers en laat de puree helemaal afkoelen, want te warme puree maakt het deeg slap en remt de gist.200 g kruimige aardappelen
- Los de gist op in het lauwe water. Meng in een grote kom de bloem, de suiker en de koude aardappelpuree, giet het gistwater erbij en voeg de gesmolten boter, het ei, het zout en de citroenrasp toe.300 g bloem type 0, 15 g verse gist, 150 ml water, 70 g kristalsuiker, 50 g roomboter, 1 stuk ei, 1/4 theelepel fijn zout, 1 stuk onbespoten citroen
- Kneed het deeg 10 minuten met de hand of 6 minuten met de deeghaak, tot het glad en elastisch is en van de kom loslaat. Het blijft wat plakkerig; voeg geen extra bloem toe, anders worden de bomboloni zwaar.
- Dek de kom af en laat het deeg ongeveer 2 uur rijzen op een tochtvrije plek, tot het in volume verdubbeld is. In een koele keuken duurt het langer, dus kijk naar het volume en niet naar de klok.
- Rol het deeg op een licht bebloemd werkvlak uit tot 1 centimeter dik en steek er rondjes van 6 centimeter uit. Leg elk rondje op een vierkantje bakpapier, dek af met een doek en laat ze 1 uur rijzen tot ze bol staan.
- Maak intussen de crème. Verwarm de melk met de citroenschil tot net onder de kook. Klop de eidooiers met de suiker bleek, roer de bloem erdoor en giet er al kloppend de warme melk bij, zodat de dooiers niet stollen.500 ml volle melk, 4 stuks eidooiers, 40 g bloem type 0, 30 g kristalsuiker, 1/2 stuk onbespoten citroen
- Giet alles terug in de pan en verwarm het op middelhoog vuur, al roerend met een garde, tot de crème dik wordt en één keer opborrelt; dan is de bloem gaar. Vis de schil eruit en dek de crème af met folie op het oppervlak.
- Verhit de olie in een hoge pan tot 160 graden. Laat twee of drie bomboloni met papier en al in de olie glijden en vis het papier eruit zodra het loslaat. Frituur ze ongeveer 2 minuten per kant, tot beide kanten goudbruin zijn.1500 ml zonnebloemolie
- Laat ze kort uitlekken op keukenpapier en rol ze binnen een minuut door de kristalsuiker, zolang ze nog warm zijn. Laat de olie tussen elke ronde weer op 160 graden komen, anders zuigt de volgende ronde olie op.100 g kristalsuiker
- Roer de afgekoelde crème glad en schep hem in de spuitzak. Prik in de zijkant van elke lauwe bombolone een gang tot in het midden en spuit de crème erin tot die bij de opening net naar buiten komt.
Notities
Voedingswaarde
Waar komen bomboloni vandaan?
De naam komt van bomba, bom, om de bolle vorm; één stuk heet een bombolone. In Florence, Lucca en Pisa liggen ze ’s ochtends in de vitrine van de bar naast de cornetti, en langs de stranden van de Versilia lopen ’s zomers venters met een mand warme bomboloni. Het gebak is familie van de Oostenrijkse Krapfen en kwam waarschijnlijk naar Toscane toen het groothertogdom door de Habsburg-Lotharingen werd bestuurd.
In Zuid-Tirol en Trentino heet hetzelfde gebak nog altijd krapfen, meestal met abrikozenjam. De Toscanen maakten er hun eigen versie van: aardappel in het deeg, citroen in de crème en kristalsuiker in plaats van poedersuiker. Een echt seizoen hebben bomboloni niet. Wel draait alles om de citroen, die zowel in het deeg als in de crème gaat.

Zo krijg je bomboloni luchtig en goudbruin uit de olie
Bij bomboloni gaat het meestal mis in de pan. Is de olie te heet, dan worden ze buiten donkerbruin terwijl het deeg binnen nog kleverig is. Is hij te koud, dan zuigen ze olie op en worden ze zwaar. Het Toscaanse recept frituurt daarom op 160 graden, lager dan veel donutrecepten, zodat het dikke deeg de tijd krijgt om gaar te worden. Een goed gefrituurde bombolone heeft rondom een lichte band: het teken dat hij goed gerezen is en hoog in de olie dreef.

- Laat elk rondje op een vierkantje bakpapier rijzen. Laat het met papier en al in de olie glijden en vis het papier eruit zodra het loslaat: zo druk je het gerezen deeg niet plat.
- Houd de olie met een thermometer op 160 graden. Na elke ronde zakt de temperatuur een paar graden; wacht tot hij terug is voor je de volgende erin legt.
- Frituur er twee of drie tegelijk. Meer bomboloni koelen de olie te sterk af en ze hebben ruimte nodig om te keren.
- Breek de eerste bombolone open. Het kruim moet droog en draderig zijn; is het nog vochtig, frituur de rest dan een halve minuut langer per kant.
- Rol ze binnen een minuut na het uitlekken door de kristalsuiker, want op koud deeg blijft de suiker niet plakken.
Tip van Remco: Vul de bomboloni via de zijkant, in de lichte band. Prik met een satéprikker een gang tot in het midden, zet de spuitmond erin en spuit tot de crème bij de opening net naar buiten komt. Dan weet je dat hij vol is, en zo liggen ze ook in de Toscaanse bar.
Varianten en allergenen
Bomboloni zijn van zichzelf vegetarisch. Twee varianten veranderen het recept echt.
Bomboloni met chocolade
Kook de banketbakkersroom zonder citroenschil en roer er van het vuur 80 gram gehakte pure chocolade door tot die gesmolten is. Laat de chocoladevulling afgedekt afkoelen en vul de bomboloni zoals hierboven. Sneller gaat het met hazelnootpasta, licht opgewarmd zodat hij door de spuitmond loopt. Hazelnootpasta bevat noten en melk: meld dat aan je gasten.
Lactosevrije bomboloni
Vervang de 50 gram boter in het deeg door 40 ml milde olijfolie en de volle melk in de crème door 500 ml haverdrank of amandeldrank. Laat de crème een minuut langer koken, want plantaardige drank bindt minder snel. Het deeg zelf blijft net zo luchtig, omdat er in het Toscaanse recept geen melk in gaat.

Welke wijn past erbij?
Bij bomboloni past een Vin Santo del Chianti, de amberkleurige dessertwijn uit Toscane die naar gedroogde abrikoos en honing ruikt. De citroen in de crème houdt het zoet van de wijn in toom. Wie iets lichters wil, neemt een Moscato d’Asti: weinig alcohol en licht mousserend, zodat de bubbels het frituurvet wegspoelen.
Menusuggestie
Een Toscaans menu in drie gangen:
- Voorgerecht: Ribollita: Toscaanse broodsoep met bonen en cavolo nero, begin een dag van tevoren
- Eerste gerecht: Pici all’aglione, de Toscaanse handgerolde pasta met tomaat en reuzenknoflook, 95 minuten
- Nagerecht: deze bomboloni, 4 uur, waarvan 3 uur rijzen
Kneed het deeg in de ochtend en kook de crème terwijl het rijst. Frituur de bomboloni pas als de pici op tafel staan.
Veelgestelde vragen
Een berliner bol en een bombolone zijn familie: allebei gefrituurd gistdeeg zonder gat, gevuld na het frituren. De berliner bol gaat door poedersuiker en zit vaak vol jam. De Toscaanse bombolone heeft aardappel in het deeg, gaat door kristalsuiker en krijgt citroencrème. Zeppole uit Napels zijn ringen van soezendeeg, gespoten en gefrituurd, met een toef crème en een kers erop.
Dat kan, maar dan worden het zachte broodjes in plaats van donuts. Bak ze na het tweede rijzen 12 tot 15 minuten op 180 graden tot ze goudbruin zijn. Bestrijk ze direct met gesmolten boter en rol ze dan door de suiker, zodat die blijft plakken. De korst wordt dunner en droger dan uit de olie; vullen gaat op dezelfde manier.
Gevulde bomboloni eet je dezelfde dag en tot het serveren staan ze koel, want de crème bevat eidooier. Ongevuld blijven ze door de aardappel een dag zacht in een gesloten trommel. Invriezen kan zonder suiker en zonder vulling: laat ze ontdooien, warm ze 5 minuten op in een oven van 150 graden, rol ze door de suiker en vul ze dan.
Blijft er crème over, schep hem dan de volgende dag in een glas met een paar verkruimelde Cantuccini erover. Wil je eens aanschuiven aan een tafel waar Remco Italiaans voor je kookt, kijk dan in de agenda van de TuinDiners in Heiloo en de Winterdiners in de kerk van Hensbroek.




